Volgens het CPB is de ene werkloosheid de andere niet

VerwarringEind juni heb ik me al hogelijk verbaasd over de timing van de Nederlandse overheid om over te stappen van de nationale definitie van werkloosheid naar de internationale (ILO) definitie. De wel zeer gunstige ontwikkeling van de werkloosheidscijfers volgens de ILO definitie sinds de overstap is te fraai om van toeval te spreken. Vooral omdat tegelijkertijd de ontwikkeling van de werkloosheid volgens de nationale definitie een stuk minder gunstig verliep. En dan heb ik het nog niet eens over de vrijwel ongemerkt verlopen bijstelling (lees: verhoging) van de werkloosheid in voorgaande jaren, waardoor de werkloosheidscijfers volgens nationale definitie nog eens aanzienlijk hoger uitvallen dan tot dan toe gedacht.

En vandaag werd aan al dit uiterst merkwaardig cijfergegoochel nog een bijzonder aspect toegevoegd; de prognose van de werkloosheidsontwikkeling volgend het CPB. Aangezien het CPB zowel de nationale als de ILO-definitie hanteert kan eenvoudig zichtbaar worden gemaakt dat de werkloosheid volgens de ILO-definitie zich vele malen gunstiger ontwikkeld dan die volgens de nationale definitie. Waarmee Rutte c.s. er wel buitengewoon gunstig uitspringen. Te mooi om waar te zijn?

Laat ik eens wat duidelijkheid scheppen. Onderstaand de werkloosheidscijfers voor de periode 2013 – 2016 voor zowel de ILO definitie als de nationale definitie van de werkloosheid:

Werkloosheidspercentage volgens nationale definitie en ILO-definitie, 2013 -  2016. Bron: CPB, CBS

Werkloosheidspercentage volgens nationale definitie en ILO-definitie, 2013 –  2016. Bron: CPB, CBS

Ervaren grafiekkijkers hebben het misschien al ontdekt, de daling van de werkloosheid volgens de ILO-definitie in 2015 is aanzienlijk groter dan de daling volgens de nationale definitie. Voor minder geoefende ogen is dit misschien wat minder duidelijk, daarom heb ik ook maar even de verandering van de werkloosheid per jaar voor beide definities in een grafiek geplaatst:

Verandering van de werkloosheid YoY, 2013 – 2016. Bron: CPB, CBS

Verandering van de werkloosheid YoY, 2013 – 2016. Bron: CPB, CBS

Opvallend nietwaar? In 2015 daalt de werkloosheid volgens de ILO-definitie meer dan drie keer zo hard als de werkloosheid volgens de nationale definitie. Als de voorspelling van het CPB voor 2015 uit gaat komen kan het kabinet mooi weer spelen terwijl de werkloosheid volgens nationale definitie nauwelijks daalt. Waarmee talloze werklozen zich moedeloos zullen afvragen waarom zij nog altijd geen baan hebben gevonden terwijl het toch zoveel beter gaat met de werkloosheid. Nou, niet echt dus. Waarmee de timing van de overheid om over te stappen op de ILO-definitie nog opvallender wordt.