Marc Drees Het is ondertussen alweer een beetje mottig nieuws, maar de conjunctuurklok van het CBS blijft toch altijd een bijzonder duidelijk beeld geven van de stand van het land in economisch opzicht. Heeft er iemand een overdosis “vertrouwen” nodig?:
Marc Drees 
Ruim twee maanden geleden was het voor het laatst dat het CPB met een ‘prognose’ was gekomen over (onder meer) de ontwikkeling van de werkloosheid in ons land. En vandaag kwam het CPB met de lang verwachte nieuwe ‘prognose’ waar iedereen met argusogen naar uitkeek, want wat zou het CPB over begrotingstekort zeggen? Er was een zucht van opluchting te horen, want het CPB zei dat het met dat begrotingstekort wel mee zou vallen; overigens uitsluitend dankzij een magische (en gigantische) groei van de voor Nederland relevante wereldhandel. In deze prognose schemert al een vermoeden van een stevige hopiumverslaving van onze ‘rekenmeesters’ door.
Maar als ik naar de ‘prognoses’ voor de werkloosheid kijk slaat dat vermoeden om in een aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid dat het hele CPB zwaar aan de stimulerende middelen zit. En is er een garantie dat het CPB voor de zoveelste keer de plank op een indrukwekkende manier mis gaat slaan.
Marc Drees Waarschijnlijk heb je de neiging om onder een steen te kruipen als je onderstaand staatje onderwerpen van het CBS voor vandaag ziet. Ik in ieder geval wel:
Ik ben bang dat tegen de achtergrond van deze collectieve en doffe ellende het woord ‘vertrouwen’ in de komende dagen weer massaal verkracht zal gaan worden door ‘onze’ politici. Waarmee deze hopiumsnuivers het geld uit de zak van consumenten proberen te praten op het slechts denkbare moment. Structurele koopkrachtdaling spoort niet met hogere uitgaven (dat is voorbehouden aan banken en overheden…). Eens te meer omdat de economie zich voorlopig niet zal herstellen.
Marc Drees 
Volgens het CBS is in januari 2013 de voor het seizoen gecorrigeerde werkloosheid (in aantal personen) zeer sterk gestegen ten opzichte van december 2012:
De voor seizoeninvloeden gecorrigeerde werkloosheid nam in januari 2013 toe met 21 duizend en kwam uit op 592 duizend personen.
Als een gevolg van deze groei is het werkloosheidspercentage tot 7,5% gestegen; de vierde achtereenvolgende maand waarin de werkloosheid met minstens 0,2% stijgt! In absolute aantallen groeit de werkloosheid onder 25 – 45 jarigen het sterkst, relatief gezien is het de werkloosheid onder 15 – 25 jarigen die (verreweg) het snelst groeit (met een bijna onvoorstelbare 0,8%).
Marc Drees 
Bij de redding van de SNS bank is een opvallende tweedeling aangehouden bij het nivelleren van de houders van schuldpapier. In zijn brief aan de Tweede Kamer zegt Dijsselbloem (minister van Financien) hier het volgende over (pagina 9):
Er worden zowel aandelen als achtergestelde crediteuren onteigend.
In theorie hadden nog meer crediteuren […] onteigend kunnen worden, namelijk […] de concurrente crediteuren. […] Er is echter afgezien van een dergelijke optie vanwege de negatieve gevolgen voor de financiële stabiliteit
Een interessante tweedeling, zeker als naar de argumentatie hiervan wordt gekeken. Voor de aandeelhouders en achtgergestelde crediteuren is het een bijzonder simpele: eigen schuld, dikke bult:
De houders van deze schuldtitels ontvangen een relatief hoog rendement, met als keerzijde een groter risico op verliezen
Maar bij concurrente crediteuren is dat argument plotseling niet van toepassing. Nee, nu worden totaal andere overwegingen gemaakt
Nog nergens in het eurogebied hebben tot op heden ongedekte crediteuren van een systeembank bijgedragen aan de redding van een bank. Als Nederland hierop nationaal een uitzondering zou maken zouden de financieringskosten van andere banken in Nederland volgens DNB plotseling sterk kunnen toenemen. Er is dan een kans dat de financiering van andere banken opdroogt.
Marc Drees 
Vandaag ging er een brief van minister van Financien Dijsselbloem naar de Tweede Kamer over de onteigening van SNS Reaal, met daarbij de volgende zin: Met de ingreep zijn grote problemen voor de financiële stabiliteit en de economie voorkomen. De bekende en immer ongespecificeerde “grote problemen”. Gelukkig hebben we nu kleine problemen…
Dit zijn de financiële consequenties voor de belastingbetaler:
DNB heeft maatregelen vastgesteld voor de stabilisatie van SNS Bank. Deze stabilisatiemaatregelen kosten de Staat direct € 3,7 miljard. Deze kosten zijn als volgt opgebouwd:
- € 2,2 miljard nieuwe kapitaalinjecties;
- € 0,8 miljard als afschrijving van de eerdere steun; en
- € 0,7 miljard ten behoeve van het isoleren van de vastgoedportefeuille.
Daarnaast verschaft de Staat € 1,1 miljard aan leningen en € 5 miljard aan garanties.
Zo schrijf je dus moral hazard.
Hoe lang blijft ons land nog NederlAAAnd?
Marc Drees 
Volgens onderzoeksbureau Panteia/EIM verdwijnen er in 2013 bijna 60.000 banen in het MKB als gevolg van de negatieve economische omstandigheden. Een snelle berekening leert dat een dergelijke groei van het aantal werklozen het werkloosheidspercentage in 2013 tot 8% zou laten oplopen. En dan hebben we het dus alleen over een banenverlies binnen het MKB…
Als deze voorspelling enig realiteitsgehalte heeft, is er voor 2013 een spectaculaire stijging van de werkloosheid te verwachten. Het legertje werklozen is verleden jaar met 100.000 gegroeid; 25.000 daarvan zijn volgens Panteia/EIM afkomstig van het MKB. Asl we dezelfde verhouding doortrekken voor 2013 dan zou het werkloosheidspercentage boven de 10% uitkomen. Een groei van 3% (of meer) ten opzichte van dit jaar.
Laat ik voor mijn eigen gemoedsrust er maar vanuit gaan dat de voorspelling van Panteia/EIM en de door mij gehanteerde verdeelsleutel veel te negatief zijn… En nu eerst even een anti-depressiva pilletje innemen.
Marc Drees Gisteren kwam CBS met de cijfers over het consumentenvertrouwen; een mooi moment om eens naar de ontwikkeling van de koopbereidheid van de Nederlandse consument (over de afgelopen 25 jaar) te kijken als het om de aanschaf van (bijvoorbeeld) een auto of een huis in de komende 2 jaar gaat:
Koopbereidheid consument, januari 1987 – januari 2013. Bron: CBS
Crap…
Marc Drees Volgens het CBS is in december 2012 de voor het seizoen gecorrigeerde werkloosheid (in aantal personen) sterk gestegen ten opzichte van november 2012:
De voor seizoeninvloeden gecorrigeerde werkloosheid nam in december 2012
toe met 19 duizend en kwam uit op 571 duizend personen.
Als een gevolg van deze groei is het werkloosheidspercentage tot 7,2% gestegen; de derde achtereenvolgende maand waarin de werkloosheid met maar minstens 0,2% stijgt. En een stijging die ons definitief (en ruim) boven de 7% werkloosheid heeft gebracht. En een stijging die vooral wordt veroorzaakt door het verlies van banen onder 45-plussers
Marc Drees 
Het UWV jaarplan 2013 is gisteren door het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid gepubliceerd. En dit jaarplan biedt een schokkend inzicht in het gebrek aan onderscheidingsvermogen van het UWV.
Meteen al in het Voorwoord (pagina 4) staat overigens een briljante voorzet voor het afschaffen van Werk.nl als vacaturesite en cv-database:
2013 is voor UWV een belangrijk jaar waarin we een aantal grote stappen zetten om de besparingen op het uitvoeringsbudget te realiseren. Voor de invulling daarvan kijken wij scherp naar waar wij meerwaarde kunnen bieden.
UWV (WERKbedrijf) biedt namelijk op dat gebied geen enkele meerwaarde, uitsluitend minderwaarde (woord van het jaar 2013?). En zo kan UWV bijzonder eenvoudig een grote besparingsstap zetten in het komende jaar. Natuurlijk kan zij het echte werk ook aan deskundigen overlaten.
