In recruitment vindt een technologische wapenwedloop plaats, een ‘rat race’ met de inzet van AI. Kandidaten zetten AI in om op grote(re) schaal te solliciteren en werkgevers zetten vervolgens AI in om de hieruit volgende vloedgolf aan sollicitaties te beheersen.

In het slagveld van deze ontwikkelingen ontstaat er meer en meer een systeem waarin kwantiteit de kwaliteit verdringt en de werkelijke match tussen mens en organisatie onder druk staat. Wanneer we op deze weg doorgaan verwerken we steeds meer data voor steeds hogere kosten om tot slechtere resultaten te komen.

De drempelloze sollicitatie

Het gebruik van generatieve AI en automation neemt de drempels om te solliciteren steeds meer weg. Het wordt steeds makkelijker om in no-time, zonder enige moeite, veel sollicitaties te versturen en ook met behulp van AI de perfecte cv en motivatie te versturen om door de eerste ‘cv screening’ heen te komen.

Een paar (U.S.) cijfers achter de trend die worden rondgestrooid:

• Het aantal sollicitaties per vacature is in 2024 en 2025 met meer dan 90% gestegen.
• Kandidaten sturen gemiddeld tussen de 32 en 200+ sollicitaties voordat ze een aanbod ontvangen.
• 22% van de kandidaten gebruikt ‘bots’ om volledig automatisch op functies te reageren.
• Bijna 70% van de werkzoekenden gebruikt inmiddels AI voor onderzoek, cv-optimalisatie of het schrijven van brieven.

Bronnen: Greenhouse 2025 Workforce & Hiring Report en Onderzoek Novoresume (maart 2026)

De rol van ontslagen in de tech-sector

Tegelijkertijd komen er steeds meer werklozen door de inzet van AI binnen bedrijven. In 2025 worden door sommigen in de VS alleen al 55.000 ontslagen direct toegeschreven aan AI-implementaties. Dit zijn veelal tech-professionals, die vaker hun technische kennis gebruiken om het sollicitatieproces te automatiseren.

AI draagt zo aan alle kanten bij aan de toename van het gebruik van AI om te solliciteren. En daarmee zullen bedrijven de aantallen sollicitaties alleen maar zien groeien.

De reactie van werkgevers: AI selecteert AI

Werkgevers reageren op deze toestroom van sollicitaties door de inzet van AI in de selectie van sollicitaties. AI screent in toenemende mate met AI gegenereerde cv’s en motivaties. Hierin vindt selectie op basis van documentkwaliteit plaats, niet op basis van de kwaliteiten van de mens.

De enige kwaliteit waar wellicht onbedoeld op geselecteerd wordt is de kwaliteit van de prompts die kandidaten aan AI geven om te solliciteren. Kandidaten die AI slim inzetten, vergroten waarschijnlijk hun kansen om door de eerste (AI) selectie heen te komen. In deze rat race van wederzijds AI gebruik vliegt de kwaliteit van kandidaten omlaag en worden geschikte kandidaten die minder AI/automation vaardig zijn verdrongen door het volume.

De paradox: stijgende documentkwaliteit, dalende matchkwaliteit

De paradox van de AI rat race in recruitment is dat de documentkwaliteit stijgt, terwijl de matchkwaliteit (tussen mens en werk) daalt. AI in het selectieproces is toegevoegde waste die efficiënte matching in de weg staat.

De oplossing voor deze inefficiëntie ligt niet in méér AI-filtering (een wapenwedloop van algoritme tegen algoritme), maar in een fundamentele herziening van het proces. De oplossing voor deze systeemcrisis ligt in juist de mens vroeg(er) terug in het proces te brengen door in te zetten op zelfselectie door kandidaten en door werkgevers betere selectiemethoden in het vroege sollicitatieproces toe te laten passen dan selectie op documentkwaliteit.

Inflatie in outreach

Aan werkgeverszijde zorgt AI automatisering overigens voor een vergelijkbare inflatie in ‘outreach’, de pro-actieve benadering van mensen, met name op LinkedIn. De drempel om honderden profielen te vinden op basis van trefwoorden en ‘gepersonaliseerde’ InMails te sturen is door AI nagenoeg verdwenen.

De kwaliteit van de berichten zelf neemt misschien toe met AI, maar de relevantie van het aanbod neemt af. Deze digitale ruis wordt door talent niet met AI gefilterd. Wordt dit volume te groot om ‘handmatig’ te verwerken dan wordt de inbox simpelweg meer en meer gegeneerd.

Het volume aan berichten stijgt, de responseratio’s dalen. Ook hier maakt AI automation matching niet beter (of efficienter), maar juist slechter.